Stavros Kotsireas Σιωπηλή φύση Silent nature

Posted · Add Comment

‘‘Η Ζωγραφική του Σταύρου Κοτσιρέα μας καλεί να επιστρέψουμε στον χαμένο παράδεισο μιας τέχνης ηδονικής με την Aριστοτελική έννοια’’, γράφει η Μαρίνα Λαμπράκη-Πλάκα, Καθηγήτρια Ιστορίας της Τέχνης και Διευθύντρια της Εθνικής Πινακοθήκης στην Ελλάδα, στο κείμενο για το ημερολόγιο της Χιλιετίας της Alpha Δορυφορικής Τηλεόρασης, αφιερωμένο στην τοπιογραφία του καλλιτέχνη. Στην τελευταία του δουλειά ο Κοτσιρέας επανερμηνεύει ένα οικείο θέμα στην ιστορία της τέχνης: εκείνο της νεκρής φύσης, ή «natura morte» και επιστρέφει στην πηγή της.

Η δημιουργία μιας νεκρής φύσης προϋποθέτει την ικανότητα του καλλιτέχνη να οργανώσει τα αντικείμενα σε μια σύνθεση και στη συνέχεια – να εμπνευστεί – και να εμφανίσει αυτό το νέο κόσμο πάνω στον καμβά. Όταν το ζωγραφικό έργο είναι έτοιμο, η πηγή έμπνευσής του είναι περιττή και την καταστρέφει. Αντικατοπτρίζοντας σε αυτό το γεγονός ο Κοτσιρέας επιστρέφει πίσω στην πηγή της νεκρής φύσης. Όπως ένας αρχαιολόγος, ανακαλύπτει αντικείμενα, τόσο φυσικά όσο και ανθρωπογενή. Τοποθετεί τα αντικείμενα – συχνά με ένα αυτοβιογραφικό χαρακτήρα – σε ένα ανοικτό ξύλινο κιβώτιο, ή σε μια λωρίδα ξύλου, από όπου προκύπτουν μυστηριώδης συνθέσεις, ως προς τη μορφή και το χρώμα.

Αυτός ο ρεαλιστικός τρισδιάστατος κόσμος, ο οποίος μπορεί επίσης να υπάρχει και ανεξάρτητα, είναι η έμπνευση για το ζωγραφισμένο καμβά όπου ο Κοτσιρέας επιχειρεί να διεισδύσει στην ουσία της νεκρής φύσης. Ο καλλιτέχνης δε στοχεύει σε μια ακριβή αναπαράσταση των αντικειμένων της τρισδιάστατης σύνθεσης, αλλά μάλλον να εκφράσει αυτή την έμπνευση με καθαρά ζωγραφικούς όρους και να τους μετατρέψει σε μια νέα “ΣιωπηλήΦύση.” Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο κάποια αντικείμενα εμφανίζονται πολλές φορές στον καμβά, ενώ άλλα αντικείμενα παραλείπονται. Ομοίως, το χρώμα ενός αντικειμένου μπορεί να εμφανιστεί στη σύνθεση του ζωγραφισμένου καμβά, ανάλογα με το πως ο Κοτσιρέας αισθάνεται και επιθυμεί να εκφράσει αυτό το αντικείμενο σε ένα εικαστικό περιβάλλον.

Ο Κοτσιρέας αναδιοργανώνει τη ρεαλιστική σύνθεσή του, στη ζωγραφική μορφή της νεκρής φύσης. Αυτή η αναδιοργάνωση είναι
ουσιαστικά μια μεταμόρφωση. Σε αντίθεση με την ιστορία της νεκρής φύσης, αυτή η μεταμόρφωση γίνεται ακόμη πιο σαφής από το γεγονός ότι στο έργο του Κοτσιρέα, η πηγή, (η σύνθεση των αντικειμένων), δεν καταστρέφεται, αλλά παραμένει άθικτη και της επιτρέπεται να συνυπάρχει με την εμπνευσμένη ζωγραφική.